พุธ 28 มีนาคม 2555

เหตุการณ์วันนี้

  • 14:58 สภาพปากแม่น้ำน่านที่จังหวัดพิจิตร จากปัญหาภัยแล้ง 
  • 13:00 หย่อมความกดอากาศต่ำกำลังแรง 96W ในทะเลจีนใต้เคลื่อนตัวไปทางตะวันตกมีแนวโน้มจะกลายสภาพเป็นพายุดีเปรสชัน ขณะที่พบหย่อมความกดอากาศต่ำกลุ่มใหม่ในมหาสมุทรแปซิฟิคทางตะวันออกของออสเตรเลีย
  • 07:00 กทม 28°C กระบี่ 24°C ขอนแก่น 23°C อุดร 21°C อุบล 21°C ลำปาง 24°C เชียงใหม่ 26°C หาดใหญ่ 23°C หนองคาย 23°C น่าน 20°C
  • จุดดับ 1429 บนดวงอาทิตย์ ที่เคยพ่น CME และก่อให้เกิดลมสุริยะเมื่อต้นเดือนมีนาคม จนขณะนี้ยังไม่สลายตัว นับเป็นจุดดับที่มีอายุยืนยาวมากที่สุดจุดหนึ่งในรอบหลายๆปี เมื่อ 26 มีนาคมที่ผ่านมา ก็ยังปะทุพ่น CME ออกมาอีกครั้ง โดยครั้งนี้ จุดดับได้หันไปอยู่อีกด้านของดวงอาทิตย์แล้ว จึงมีผลต่อโลกไม่มากนัก 
  • 06:00 หย่อมความกดอากาศต่ำกำลังปานกลาง 96W ที่มีโอกาสพัฒนาเป็นพายุ ยังมีตำแหน่งอยู่ในทะเลจีนใต้ แนวโน้มไม่เคลื่อนที่
  • 05:30 กทม 28°C กระบี่ 24°C เชียงราย 23°C ขอนแก่น 23°C อุดร 22°C อุบล 21°C ลำปาง 26°C เชียงใหม่ 26°C หาดใหญ่ 23°C
  • 00:50 ทั่วโลกยังไม่พบการก่อตัวของพายุหมุนเขตร้อนทุกชนิดในทุกมหาสมุทร
  • เปลือกโลกอินเดียกำลังขยับตัว มีแผ่นดินไหวทางตอนใต้ของมณฑลชิงไห่ และชายแดนเนปาล-อินเดีย ช่วงเช้าของวันนี้
  • รายชื่อดาวเคราะห์น้อยที่เคลื่อนที่เข้าใกล้โลกในช่วงนี้ (เท่าที่รู้จัก) 

พุธ 7 มีนาคม 2555 (มาฆบูชา)

เหตุการณ์วันนี้

  • 16:30 อุตุฯ ออกประกาศเตือนพายุฤดูร้อนฉบับที่ 1 กดอ่าน
  • 16:00 ผลจากการปะทุรุนแรงเมื่อช่วงเช้าบนดวงอาทิตย์ ทำให้เกิดพายุแม่เหล็กในบรรยากาศโลกในระดับ kp=6 ในกราฟที่ 1 เกิดระดับรังสี X ที่สูงถึง X5.4 แสดงในกราฟที่ 2 และระดับโปรตรอนที่เพิ่มสูงผิดปกติในทุกช่วงพลังงานอนุภาคดังในกราฟที่ 3 รวมทั้งสนามแม่เหล็กระดับพื้นผิวในกราฟที่ 4 คือกราฟของ  Kiruna magnetogram ซึ่งเกิดการสั่นไหวรุนแรงทั้งแกน x,y,z ขณะที่ลมสุริยะมีความเร็วต่ำมาก เพียง 289 กม/วินาที เท่านั้น ไม่กลายเป็นพายุสุริยะแต่อย่างใด
  • 07:28 เกิดการปะทุระดับ X5.4 ที่จุดดับขนาดใหญ่กว่าโลก 4 เท่า หมายเลข 1429 บนดวงอาทิตย์ ซึ่งปะทุไปแล้ว 1 รอบเมื่อหลายวันก่อน ในครั้งนี้ 1429 ได้หันมาในด้านที่ตรงกับโลกมากขึ้น แม้ยังไม่เป็นแนวเดียวกันก็ตาม ภาพถ่ายจากยาน STEREO-B ก็ยังไม่ยืนยันว่ากลุ่มแก้สร้อนจาก CME มีทิศทางมุ่งมายังโลกหรือไม่ แต่ผลจากการปะทุนี้จะเกิดแสงเหนือกับโลกภายใน 24 ชั่วโมงนี้จากอนุภาคต่างๆที่เกิดขึ้น
  • 06:00 กทม 28°C ปราจีน 28°C อุบล 27°C สุราษฎ์ธานี 23°C ขอนแก่น 24°C อุดร 23°C ลำปาง 19°C เชียงใหม่ 19°C
  •  01:18 แผ่นดินไหว 2.2 ตำบลเวียง อำเภอเวียงป่าเป้า จ.เชียงราย
  • ฝรั่งเศส – เกิดพายุหิมะถล่มตอนเหนือของประเทศ เกิดไฟฟ้าดับและระบบการจราจรสับสนอลหม่าน
  • อัฟกานิสถาน -เกิดเหตุหิมะถล่มฝังหมู่บ้านแห่งหนึ่ง ในตำบลเชอเคย์พื้นที่แถบภูเขา จังหวัดหวัดบาดักห์ชาน ทางตะวันออกเฉียงเหนือ มีรายงานยอดผู้เสียชีวิตแล้วอย่างน้อย 37 คน และยังมีอีกกว่า 12 คน ติดอยู่ใต้กองหิมะ
  • ออสเตรเลีย – ความกดอากาศต่ำกำลังแรงปานกลาง ยังปกคลุมทางตะวันออกของประเทศ 

วัฏจักรสุริยะที่ 24

วัฏจักรสุริยะ (Solar Cycle) คือ รอบของการเปลี่ยนแปลงปริมาณ “จุดดับของดวงอาทิตย์ ” (Sunspot) สมัยนี้อาจเรียกจุดมืด หรือจุดดำ สำหรับวัฏจักรสุริยะหนึ่งๆ จะกินระยะเวลาโดยประมาณ 11 ปี
ปริมาณของจุดดับนั้น ในช่วงต่ำสุด หรือ Solar Minimum อาจมีเพียง 2-3 จุด แต่ในช่วงที่มีมากที่สุด หรือช่วง  Solar Maximum อาจจะมากกว่า 160 จุดถึง 200 จุด

ในช่วงเริ่มวัฏจักร หรือ รอบ (cycle) ใหม่จะมีปริมาณของจุดดับน้อย และก็จะมีปริมาณจุดดับเพิ่มขึ้น และมากที่สุดในช่วงกลางวัฏจักร และค่อยๆน้อยลงในช่วงปลายวัฏจักร ก่อนจะเริ่มนับรอบ (cycle ) ใหม่อีกครั้ง
แต่ในบางครั้ง จำนวนจุดมืดก็ไม่ได้เป็นไปตามวัฏจักรสุริยะ โดยเฉพาะในระหว่างปี 1645-1715 เป็นช่วงระยะเวลาที่แทบจะไม่ปรากฏจุดมืดใดๆ บนผิวดวงอาทิตย์ นักวิทยาศาสตร์เรียกช่วงระยะเวลาดังกล่าวนี้ว่า “ช่วงต่ำสุดมอนเดอร์ (Maunder Minimum)”

สิ่งที่นักดาราศาสตร์ใช้เป็นตัวบอกจุดเริ่มต้นของวัฏจักร คือ การนับจำนวนจุดดับบนดวงอาทิตย์ ช่วงท้ายวัฏจักรจุดดับจะเกิดขึ้นบริเวณใกล้เส้นศูนย์สูตร เมื่อวัฏจักรใหม่เริ่มต้นเข้าสู่วัฏจักรขาขึ้น จุดดับจะเกิดขึ้นอยู่ในแนวเส้นรุ้งที่สูง คือ ค่อนไปทางขั้วดวงอาทิตย์ ราว 25-30 องศาทั้งเหนือและใต้ และมีขั้วของสนามแม่เหล็กในจุดดับตรงข้ามกับรอบที่ผ่านมา เมื่อวัฏจักรเข้าสู่จุดสูงสุด จุดดับบนดวงอาทิตย์จะเคลื่อนตัวมาอยู่ใกล้กับแนวเส้นศูนย์สูตร ซึ่งจะถึงจุดสูงสุดเมื่อจุดดับมีจำนวนประมาณ 160 จุด อีก วิธีหนึ่งที่ทำได้ก็คือนำตำแหน่งของจุดดับมาเขียนแผนภูมิเทียบกับเวลา เราจะได้แผนภูมิที่มีรูปร่างคล้ายกับตัวผีเสื้อ (Butterfly Diagram)

เมื่อวันที่ 4 มกราคม 2551 นักดาราศาสตร์ได้พบจุดมืดบนดวงอาทิตย์ที่มีขั้วแม่เหล็กสลับกับวัฏจักรที่ผ่านมา จุดมืดนั้นเกิดขึ้นที่ละติจูด 30 องศาเหนือ มีชื่อตามระบบเรียกของโนอาว่า เออาร์ 10981 (AR10981) หรือเรียกแบบย่อว่า จุด 981 จุดนี้มีขนาดใหญ่เท่าโลก แต่ก็ถือว่าเป็นจุดเล็กเทียบกับจุดทั่วไปบนดวงอาทิตย์ มีอายุอยู่ได้เพียง 3 วันก็สลายไป แต่ก็นับเป็นการเริ่มต้นวัฏจักรใหม่อย่างเป็นทางการ

วัฏจักรสุริยะที่อยู่ถัดกันอาจมีการเหลื่อมเวลาเล็กน้อย ซึ่งอาจกินเวลานานถึงหนึ่งปี ดังนั้น แม้วัฏจักรใหม่จะเริ่มแล้ว แต่วัฏจักรที่ผ่านมาก็อาจจะยังไม่สิ้นสุดเสียทีเดียว นอกจากนี้นักดาราศาสตร์ยังคิดว่า มีความเป็นไปได้ที่ วัฏจักรที่ 23 อาจจะยืดเยื้อเช่นเดียวกับ วัฏจักรที่ 20 ที่ครองแชมป์การเป็นวัฏจักรที่กินระยะเวลานานที่สุดก็เป็นได้

การขายตัวของจุดดับ AR1363 บนดวงอาทิตย์


ภาพถ่ายจากยาน SDO ของ NASA แสดงถึงจุดดับ AR1363 ที่ขยายขนาดอย่างรวดเร็วใน 48 ชั่วโมงที่ผ่านมา (กดที่ภาพเพื่อดูการเคลื่อนไหว)  จุดดับขนาดนี้หากปะทุ จะเกิดความรุนแรงในระดับ M -Class และโดยเฉพาะทิศทางของจุดดับนี้หันตรงมายังโลก โปรดติดตามความเคลื่อนไหวต่อไป